IBU, Blg, ekstrakt - co znaczą liczby na etykiecie piwa

Bierzesz do ręki puszkę kraftu, a tam mały kod: IBU 45, ekstrakt 13 Blg, alkohol 6,2%. Dla wielu to chińszczyzna, a szkoda, bo te liczby pozwalają zgadnąć smak piwa, zanim je otworzysz. Rozłóżmy je po kolei.

Ekstrakt (Blg, Plato) - ile cukru przed fermentacją

Ekstrakt to ilość cukrów i innych substancji ze słodu rozpuszczonych w brzeczce, zanim drożdże zabiorą się do pracy. Podaje się go w stopniach Blg (Balling) lub Plato, które w praktyce znaczą prawie to samo. Im wyższy ekstrakt, tym więcej paliwa dla drożdży i zwykle pełniejsze, mocniejsze piwo:

Około 10-12 Blg - lekkie, sesyjne piwa do gaszenia pragnienia.
Około 12-15 Blg - większość klasycznych piw o pełnym smaku.
Powyżej 16-18 Blg - mocne piwa, koźlaki, imperialne stouty.

Sam proces, w którym powstaje ekstrakt, opisuję we wpisie jak powstaje piwo.

Alkohol - ile cukru drożdże przerobiły

Zawartość alkoholu (zwykle podawana jako % obj. albo ABV) wynika z tego, ile cukru z ekstraktu drożdże zamieniły na alkohol. Wysoki ekstrakt zwykle daje wyższy alkohol, ale nie zawsze, bo niektóre style celowo zostawiają więcej słodyczy. Kolor piwa nie ma z mocą nic wspólnego, co rozkładam we wpisie czy ciemne piwo jest mocne.

IBU - ile goryczki, ale nie ile czujesz

IBU (International Bitterness Units) mierzy ilość substancji goryczkowych z chmielu. Im wyższe, tym teoretycznie bardziej gorzkie piwo. Haczyk w tym, że odczuwana goryczka to nie sama liczba. Słodowa słodycz równoważy chmiel, więc:

Mocny, słodki imperialny stout o IBU 60 może smakować łagodnie.
Wytrawny pilzner o IBU 35 potrafi wydać się bardziej gorzki.

Dlatego IBU czytaj zawsze razem z ekstraktem. Wysokie IBU plus niski ekstrakt to piwo wyraźnie gorzkie, wysokie IBU plus wysoki ekstrakt to piwo zbalansowane. Skąd w ogóle bierze się chmielowy charakter, opisuję we wpisie dlaczego IPA smakuje jak grejpfrut.

Jak po nich zgadnąć smak

Złóż to w całość: ekstrakt mówi o sile i pełni, alkohol o mocy, a IBU w relacji do ekstraktu o tym, jak gorzkie i wytrawne będzie piwo. Po kilku piwach zaczniesz trafiać w gust z samej etykiety. Więcej terminów rozkładam we wpisie jak czytać etykietę piwa.

Zapisuj i porównuj

W GustoNote zanotujesz ekstrakt, IBU, moc i wrażenia z każdego piwa, a po kilkudziesięciu wpisach zobaczysz, w jakich liczbach naprawdę leży Twój gust - i przestaniesz kupować w ciemno.